Anasayfa » Temel Demirer

Temel Demirer

Temel Demirer

SİNEMANIN MÜSTESNA İSİM: METİN ERKSAN[*]

TEMEL DEMİRER “Sinema bir kültürdür.”[1]   Fatma Girik’in, “Eyvah! O da mı gitti? Sinemaya hayatını adayanlar bir, bir gidiyor. Değerleri bilindi mi bilmiyorum,”[2] dediği O; coğrafyamız “sinemacılar kuşağı”nın usta yönetmenlerinden; ‘Susuz Yaz’ ile ilk büyük ödülü Altın Ayı’yı kazanan; aralarında ‘Sevmek Zamanı’, ‘Yılanları Öcü’ ve ‘Kuyu’nun da olduğu klasiklere imza atan Metin Erksan’dı ve 4 Ağustos 2012’de aramızdan ayrıldığında 83 yaşındaydı. …

...

İNSAN OLMAK ZORKEN, ‘İNSAN’DI ZEKİ ALASYA[*]

TEMEL DEMİRER “Hayatımız yaptığımız tercihlerin toplamıdır.”[1]   Søren Kierkegaard’ın, “Can sıkıntısı, kendi olmayı reddetmenin çaresizliğidir,” uyarısına atfen; can sıkıntılarının karşısına gülümseyerek dikilip; Emmanuel Kant’ın, “Hayatın çeşitli güçlüklerine karşı… gülmek,” sözlerini benimseyenlerdendi. * * * * * Tiyatrocu, sinemacı, televizyoncu, balık restorancısıydı; Metin Akpınar’ın deyişiyle “Parayı kullanmayı bilmeyen”di… Zeki-Metin ikilisinin naif, saf insanıydı; rollerinde garibandı, halktan biriydi… Zeki ile Metin’in, “Yılmaz …

...

SAİT FAİK’İN DÜŞ(ÜNCE)LERİ[*]

TEMEL DEMİRER “Ölmemek, delirmemek için Yaşamak; bütün adetlerden uzak Yaşamak…”[1]   ‘Kurabiye’ başlıklı hikâyesinde, “Yarın hemen yarın, bu ışıkların içinde bizim ışığımızın da yandığını göreceğiz. Bu ışığı başkaları gördükleri zaman, içlerinde, bir şehirde bir ışık yakmak arzusu kımıldanacak,” umuduyla var olan Sait Faik Abasıyanık Burgazada’lıydı. 17 Mayıs 1953’de Yaşar Kemal Onun için şunları demişti: “Akşamüstleri tünelden Taksime doğru sol kaldırımdan yürürseniz, gözünüze …

...

ÖLÜMSÜZLÜK BAĞLAMLI KIZILDERE(MİZ)[1]

TEMEL DEMİRER “Uçurtmalar rüzgâr gücü ile değil, o güce karşı koydukları için yükselirler.”[2]   Bertolt Brecht’in, “Ondan beridir ki, umudu var dünyanın,” tümcesi… Ya da Behçet Necatigil’in, “Ya ümitsizsiniz./ Ya da ümit sizsiniz./ Ya çaresizsiniz./ Ya da çare sizsiniz,” dizeleri… Veya Immanuel Kant’ın, “İnsanlar ışığı görmez, ışıkla görür,” saptaması bana hep 30 Mart 1972’nin Kızıldere’si anımsatır… “Yaşattıklarınla anılırsın,” demesi -elbette- boşuna …

...

İSYANA DÖNÜŞ(EME)YEN İTİRAZ VEYA MÜSLÜM GÜRSES HİKÂYESİ (Mİ?)[*]

TEMEL DEMİRER “İyi şeyler seçim yapmayı zorlaştırır. Kötü şeyler seçenek bırakmaz.”[1]   İlkay Tuna’nın ifadesiyle, “Film gibi, filmi yapılan bir yaşamdı Müslüm Baba”nınki.[2] Onu, bu denli “önemli” kılanın bilgisi; elbette dikkate layıktır. Çünkü “Bilgi, bilinmezin girişidir. Anlamsızlık, olabilir her anlamın sonucudur.”[3] O hâlde “anlamsız” olarak addedilen de “anlam”la ilintiliyken; Andrey Tarkovski’nin, “İnsanın asıl sorunu, anlama dairdir,” saptamasını “es” geçmemekte büyük …

...

ŞİİR -ÇOK AMA PEK ÇOK!- ÖNEMLİDİR; ÖZELLİKLE DE KARANLIKLARDA[*]

TEMEL DEMİRER “Şairim ben; ama şiiri Kendisi olarak umursamam bile. Gece ırmağının taşıdığı yıldız Çirkinleşir göğe tırmanmak isterse.”[1]   Şiirden söz edeceğim: Şiir sanatından, büyüsünden, gerçekliğinden, düşlerinden Yani şiirle başkaldırmaktan, uyanmaktan, solumaktan, yeryüzünü kucaklamaktan, dünyayı kavramaktan, sorgulamaktan, düşünmekten… Bir zamanlar ve hâlâ çok ama pek çok şiir okuyanlardan; karanlık dönemlerde bunu daha da çok yapanlardanım… Şiirleri yeniden yeniden okur, durmadan …

...

“ÖN SAVUNMA(M)”: USÛL İLE ESASA MÜNDEMİÇ İTİRAZ VE KANAATLERİM[*]

TEMEL DEMİRER “Dünyanın mutsuzluğunu yüklendik, bu cezalandırılacak bir kibirdir.”[1]   İstanbul Cumhuriyet Savcısı Edip Şahiner (139783) imzalı ve 26/09/2018 tarihli “iddianame”, Türk Ceza Kanunu 215/1, 53/1 maddelerinden hareketle hakkımda, “suçu ve suçluyu övme”den(!)[2] iki yıla kadar hapis cezası ile “belli hakları kullanmaktan yoksun bırakılma”mı talep ediyor.[3] Polis fezlekesinden hareketle, “Anlatılan eylem ve bütün dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde şüphelinin üzerine atılı suçu işlediği yönünde …

...

DİZELERİYLE REFİK DURBAŞ ÖYKÜSÜ[*]

TEMEL DEMİRER “Elim sanata düşer usta Yürek acıya Ölüm hep bana bana mı Düşer usta?”[1]   29 Kasım 2018’in akşam saatlerinde yaşamını yitirdi; çırakları yetim bıraktı. 74’ünde hayata veda ederken; iz bıraktı da gitti; iz bırakmak önemlidir… * * * * * “gününü umuda ayarla” derdi ve her daim umutluydu; “hep taze tuttum sevincimi,/ avluda diz boyu kar,/ elimde kır …

...

EGEMEN MEDYAYA İTİRAZ VE ALTERNATİF

TEMEL DEMİRER “Eğer dikkat etmezseniz, medya mazlumlardan nefret etmenize ve zalimleri sevmenize sebep olur.”[2]   “İtaatkâr işçiler istiyorlar!” vurgusuyla George Carlin’in, “Düşük maaş, uzun çalışma saatleri ve azaltılmış olanaklarla, en fazla makineleri çalıştırıp, kağıt işlerini yapacak kadar zeki ve en az bütün bu boktan işleri pasifçe kabul edecek kadar aptal insanlar istiyorlar. Karşılığını aldığınız anda sıfır olan fazla mesailerinizden sonra, …

...

‘KEL MAHMUT HOCA’ + ‘YAŞAR USTA’ + ‘TURŞUCU KAZIM’ + ‘AYYAŞ EMİN’Dİ O…[1]

TEMEL DEMİRER   “Unutma, aydınlık bir yarın için, karanlık bir gecenin içinden geçmen gerekir.”[2]   Önce kimse inanmadı… İnanmak istemedi ya da… Sinema ve tiyatronun benzersiz yeteneklerinden, usta aktör Münir Özkul’un daha önce de hayatını kaybettiğine ilişkin haberler yayılmıştı. Ama koca yürekli ‘Yaşar Usta’ ya da ‘Mahmut Hoca’ her defasında “Ben buradayım,” diyerek söylentileri boşa çıkarmıştı. Ancak ne yazık ki …

...